“Raqamli texnologiyalar va sun’iy intellekt” Xalqaro ilmiy konferensiya

27.11.2025


XORIJIY ILMIY STAJIROVKA ARIZALARINING NORMATIV TALABLARGA MUVOFIQLIGINI GIBRID RULE-SEMANTIC MODEL ASOSIDA INTELLEKTUAL TAHLILI

Tojiyev S.A

Maqolada xorijiy ilmiy stajirovka arizalarini normativ talablarga muvofiqligini tekshirish uchun deterministik qoidalar va semantik/LLM tahlilini birlashtiruvchi gibrid rule-semantic model taklif etiladi. Normativ talablar strukturaviy, mantiqiy-protsessual, semantik va aralash sinflarga ajratiladi. Formal talablar rule engine orqali, erkin matnli talablar esa hujjat fragmentlari bilan semantik moslikni aniqlash orqali tekshiriladi. Har bir xulosa requirement identifikatori, evidence fragmenti va confidence ko‘rsatkichi bilan bog‘lanadi. Kritik talablar kompensatsiya qilinmaydigan conjunction asosida boshqariladi, noaniq holatlar esa majburiy binary qarorga aylantirilmay, manual reviewga yo‘naltiriladi. Modelning eksperimental bahosi uchun confusion matrix, Accuracy, Precision, Recall, F1, Balanced Accuracy, Coverage, Cohen kappa va McNemar mezonlarini o‘z ichiga olgan protokol ishlab chiqilgan. Etalon ekspert korpusi to‘liq shakllanmagani sababli maqolada klassifikatsion aniqlikning sun’iy sonli qiymatlari keltirilmaydi; natijalar model, algoritm va takrorlanuvchan baholash metodikasi bilan chegaralanadi.

22.08.2026 Ko`rish Yuklab olish

QISHLOQ HUDUDLARIDA BOZOR INFRATUZILMASI SUB’EKTLARINI RIVOJLANTIRISHDA DAVLAT BOSHQARUVINING AHAMIYATI

Allado‘stova Fotima To‘lqinovna

Mazkur maqolada qishloq hudulqrida bozor infratuzilmasi sub’ektlarini rivojlantirishda mahalliy davlat boshqaruvi organlarining o‘rni va ahamiyati tahlil qilinadi. Xususan, strategik rejalashtirish, tashkiliy va moliyaviy boshqaruv, normativ-huquqiy tartibga solish, monitoring va raqobat muhitini boshqarish kabi davlat funksiyalarining infratuzilmani rivojlantirishdagi o‘rni yoritiladi.

21.02.2026 Ko`rish Yuklab olish

DIGITALIZATION OF BANKING AND ESG IN EMERGING ECONOMIES: EVIDENCE FROM UZBEKISTAN

Abduraupov Rustam, Sanemkhan Abdullaeva

According to Diener and Špaček et al. (2021), digital transformation has become a central topic in the development of the financial sector globally. Bank services, risk management and interaction with clients of the bank have been influenced by developments in mobile and internet technologies, data analytics and partnerships in financial technologies. Nguyen, Ho & Nguyen (2023) have discussed that digitalization in banking sector improves its efficiency and service delivery (through online and mobile channels that reduce transaction costs and broaden outreach) in emerging markets.

17.12.2025 Ko`rish Yuklab olish

TASVIRLARNI SAQLASH TEXNOLOGIYALARI, MA'LUMOTLAR BAZASIDAN BULUTGACHA

Jumаyev Bоbur Jumа о‘g‘li, Аbdullаyev Elbek Ismоil o‘g‘li

Raqamli asrda tasvirlar big data muhitida muhim ma'lumotlardan biri sifatida e'tirof etiladi. Birinchi navbatda, tasvirlarni saqlashda ishlatiladigan ma'lumotlar bazalari va ularning turli turlari (relatsion, noSQL va ob'ektga yo‘naltirilgan bazalar) ko‘rib chiqiladi. Har bir ma'lumotlar bazasining afzalliklari va kamchiliklari haqida ma'lumot beriladi, shuningdek, tasvirlarni qidirish va tahlil qilish jarayonlari haqida fikrlar bildiriladi. Keyingi qismida bulutli saqlash texnologiyalari tahlil qilinadi, bu esa tasvirlarni saqlash va ularga kirishni yanada qulay va samarali qiladi. Ma'lumotlar xavfsizligi, shaffoflik va har qanday joydan kirish imkoniyati bulutli yechimlarning asosiy afzalliklari sifatida ta'kidlanadi. Maqola oxirida, tasvirlarni saqlash texnologiyalarining zamonaviy tendentsiyalari va ularning kelajakda qanday rivojlanishi mumkinligi bo‘yicha fikrlar bildirilib, tadqiqot va innovatsiyalar uchun yangi yo‘nalishlar taklif etiladi. Ushbu tadqiqot zamonaviy tasvir saqlash texnologiyalarini o‘rganish va ulardan foydalanish bo‘yicha keng qamrovli tushuncha beradi.

14.12.2025 Ko`rish Yuklab olish

РОЛЬ ИСКУССТВЕННОГО ИНТЕЛЛЕКТА В ОБУЧЕНИИ РУССКОМУ ЯЗЫКУ

Ягафарова Назиля Рафаиловна, Шамсиддинова Рухшона, Омонова Ирода

Статья посвящена анализу роли искусственного интеллекта в процессе обучения русскому языку в условиях цифровой трансформации образования. Рассматриваются исторические предпосылки развития ИИ, его современное состояние и направления внедрения в языковое образование. Особое внимание уделяется влиянию интеллектуальных технологий на изменение функций преподавателя, трансформацию традиционных методов обучения, расширение образовательных ресурсов и появление персонализированных траекторий обучения. Подробно анализируются возможности технологий распознавания речи, анализа изображений, человеко-машинного взаимодействия и виртуальной реальности в развитии речевых навыков, коррекции произношения и автоматизации контроля знаний. Показано, что применение ИИ способствует формированию интерактивной, адаптивной образовательной среды. В заключение подчеркивается необходимость повышения цифровой компетентности преподавателей и переосмысления их роли в условиях современной цифровой школы и вуза.

14.12.2025 Ko`rish Yuklab olish

DIGITAL TRANSFORMATION OF THE LOGISTICS SYSTEM IN KYZYLORDA REGION AS A DRIVER OF INTERNATIONAL RICE TRADE

Y.T.Mengdikul

This study examines the digital transformation of the logistics system in the rice-producing region of Kyzylorda, Kazakhstan, and evaluates its role in strengthening the sector’s integration into international trade. Rice cultivation in the region is characterized by unique technological requirements, including reliance on irrigated lands, complex water-management systems, and multi-stage production processes, all of which demand an efficient and well-coordinated logistics infrastructure. The research identifies existing constraints in the regional logistics framework, such as insufficient digitalization, fragmented transport management, and limited coordination across supply chain participants.

14.12.2025 Ko`rish Yuklab olish

ОПЫТ ПРИМЕНЕНИИ ЛИДАРНОЙ СЪЕМКИ С БЕСПИЛОТНЫХ ЛЕТАТЕЛЬНЫХ СИСТЕМ В ООО «УЗГАШКЛИТИ»

Магрупов Юлдаш Дадажанович

Рассмотрены сбор 2D и 3D-данных с беспилотных DJI Zenmuse L2. В сочетании с системой позиционирования RTK с наземной базовой станции дрона для объединения данных во время последующей обработки, Zenmuse L2 получаем доступ к высокоточной информации об абсолютном местоположении, скорости и ориентации.

14.12.2025 Ko`rish Yuklab olish

ЦИФРОВАЯ ТРАНСФОРМАЦИЯ СЕЛЬСКОГО ХОЗЯЙСТВА В РЕСПУБЛИКЕ КАЗАХСТАН

А.С.Карбозова

В статье рассмотрен процесс цифровизации сельского хозяйства в Республике Казахстан. В ходе исследования проанализировано текущее состояние агропромышленного комплекса (АПК), потенциал внедрения цифровых технологий, а также основные проблемы сектора и пути их решения. Отмечено, что государственные программы страны, в том числе «Цифровой Казахстан», играют решающую роль в инновационном развитии АПК. В статье описаны ключевые цифровые инструменты, такие как прецизионное земледелие, электронные торговые платформы, системы мониторинга животноводства и интеллектуальные фермерские приложения. Кроме того, рассматриваются уровень компьютерной грамотности работников АПК, доступ к интернету и значимость автоматизированной обработки данных. Автор подчеркивают положительное влияние цифровой трансформации на повышение производительности труда в аграрном секторе, эффективное использование ресурсов, обеспечение продовольственной безопасности и укрепление конкурентоспособности.

14.12.2025 Ko`rish Yuklab olish

DEVELOPMENT OF ADAPTIVE SENSOR FOR MEASURING ULTRA-LOW CAPACITANCE

R.J. Baratov, J.Sh. Jumaniyozov, Z.R. Axmurzayeva

The precise measurement of ultra-low capacitance values, often spanning from femtofarads to attofarads, remains a persistent challenge in high-precision instrumentation systems. Traditional capacitance sensors suffer from noise susceptibility, thermal drift, and limited dynamic range, hindering their performance in nanoscale measurement applications. This study proposes the development of an adaptive sensor framework based on machine learning-assisted calibration, capable of dynamically adjusting measurement parameters to minimize uncertainty. The system integrates a hybrid analog-digital front-end with real-time digital signal processing, implemented in MATLAB and Python environments. Experimental assessments demonstrate an enhanced sensitivity of 14.6% and noise suppression of 18.3% over conventional bridge-based sensors. Results validate the potential of adaptive learning algorithms in achieving superior accuracy and stability for ultra-low capacitance sensing applications in nanotechnology, biomedical systems, and MEMS devices.

14.12.2025 Ko`rish Yuklab olish

СУНЪИЙ ИНТЕЛЛЕКТДАН ФОЙДАЛАНИШ НЕГИЗИДА ЕР КАДАСТРИНИ ЮРИТИШ ТИЗИМИНИ ТАКОМИЛЛАШТИРИШ

Бабажанов А.Р., Жуманиёзов Р.Р.

Мақолада қиёсий таҳлил, илмий мушоҳада ва монографик тадқиқот усуллари негизида ер ресурсларидан фойдаланишни самарали ташкил этишнинг механизмларидан бири ҳисобланган ер кадастрини юритишни сунъий интеллект асосида такомиллаштиришнинг асосий йўналишлари тадқиқ қилинган, аниқ илмий тавсиялар келтирилган.

14.12.2025 Ko`rish Yuklab olish